Wisenten spotten in de Kennemerduinen

Vlak achter de duinen van Bloemendaal aan Zee ligt een van de bijzonderste natuurgebieden van de Nederlandse kust: de Kennemerduinen. Wie hier wandelt, kan iets tegenkomen dat je niet snel verwacht in ons land. In een afgezet deel van het gebied leeft namelijk een kudde wilde wisenten, de grootste landzoogdieren van Europa. In dit artikel vertel ik hoe je ze met respect en geduld kunt spotten.

Wat zijn wisenten eigenlijk?

De wisent is de Europese tegenhanger van de Amerikaanse bizon. Het zijn massieve, harige runderen die ooit bijna waren uitgestorven. In de Kennemerduinen zijn ze uitgezet om het landschap op een natuurlijke manier open te houden. Door te grazen en door het zand te woelen, geven ze ruimte aan planten en insecten die anders zouden verdwijnen. De kudde leeft er vrij, zonder dagelijkse verzorging. Dat maakt een ontmoeting bijzonder, maar het betekent ook dat je nooit garantie hebt dat je ze ziet.

Waar je het beste kunt zoeken

Het wisentengebied ligt in het hart van de Kennemerduinen en is bereikbaar via een speciaal wandelpad dat dwars door het leefgebied loopt. Dit pad mag je betreden zolang je je aan de regels houdt. De dieren trekken door een groot gebied, dus waar ze precies zijn, wisselt per dag. Vaak grazen ze in de lagere, open delen tussen de duinen. Houd je ogen open voor sporen: omgewoelde zandkuilen, pootafdrukken en plukken haar die aan struiken blijven hangen verraden vaak waar de kudde recent is geweest.

Het beste moment van de dag

Wisenten zijn het actiefst in de koelere uren. Vroeg in de ochtend, kort na zonsopkomst, en aan het einde van de middag heb je de grootste kans dat ze grazen en zich verplaatsen. Midden op een warme dag liggen ze vaker te herkauwen in de schaduw en zijn ze lastiger te zien. In het voorjaar is een wandeling extra de moeite waard, want dan lopen er soms kalfjes mee. Houd in die periode extra afstand, want moederdieren zijn dan waakzaam.

Veilig en respectvol spotten

Het zijn wilde, krachtige dieren en daar hoort gepast gedrag bij. Houd je aan deze richtlijnen:

• Blijf altijd op het aangewezen pad en ga nooit het open terrein op om dichterbij te komen
• Houd ruime afstand, ook als de dieren rustig lijken, want ze kunnen onverwacht reageren
• Maak geen harde geluiden en probeer ze niet te lokken of te voeren
• Neem honden niet mee het wisentengebied in, ook niet aangelijnd
• Gebruik een verrekijker als je ze van dichtbij wilt bekijken, in plaats van zelf de afstand te verkleinen

Maak er een complete wandeling van

Een bezoek aan de wisenten combineert prachtig met een langere wandeling door de duinen. De Kennemerduinen bieden uitgestrekte paden, hoge uitkijkpunten en stille valleien waar je naast wisenten ook reeën, vogels en soms een vos tegenkomt. Begin je tocht na een ochtendwandeling, dan kun je hem afsluiten met een bezoek aan een strandtent aan zee of een terras in de buurt. Wie de natuur rond Bloemendaal aan Zee echt wil leren kennen, vindt op mijn overzicht met activiteiten nog meer ideeën om een dag mee te vullen.

Geduld wordt beloond

Wisenten spotten vraagt om rust en geduld. Soms loop je het hele pad af zonder iets te zien, en de volgende keer staat de hele kudde ineens vlak bij je. Juist die onvoorspelbaarheid maakt het zo bijzonder. Neem daarom de tijd, blijf onderweg af en toe stilstaan en luister naar de geluiden om je heen. Een verrekijker en wat geduld zijn je beste hulpmiddelen, en vaak verraadt het gesnuif of geritsel in de struiken de aanwezigheid van de kudde nog voordat je ze ziet. Trek stevige schoenen aan, neem de tijd en geniet onderweg van de stilte van de duinen. En zie je ze niet? Dan heb je toch genoten van een van de mooiste natuurgebieden vlak achter de kust van Bloemendaal aan Zee.

Veelgestelde vragen